Bu kadar sevenin arasında,O BÜYÜK YALNIZ..GİTTİ

Çok yıllar önceydi..At arabasıyla giderdik köyden ilçeye..Kerpiçten,tek odalı bir evde başlamıştı ortaokul yaşamım..Orta okulda 12-13 yaşında bir köylü çocuğuydum..Ne doğru düzgün giysim vardı;ne de param pulum..Ne yer ne içerdim anımsamıyorum..Anam ilçenin pazarı olan Salı günleri köyden pişirdiği bir tava kuru fasulyeyi getirir bırakırdı bu kira evine..Ev dediğin ,içinde ,yerde serili bir kilim,üzerinde bir yer yatağı olan ,teneke sobalı cıscıbır bir tek odaydı işte..Arkadaşlarım da ,bencileyin köyden gelmiş çok yoksul ailelerin çocuklarıydı..Sinemayı ilk orta okulda görmüştüm..Boynum incecik ,pantolon dizim yamalı kara kuru bir çocuktum..Durmadan okur ,yazardım kendimce..
Resim öğretmenim bana bir şiir kitabı verdi..DUVAR..O zamana kadar ,şiir ,sadece bayramlarda okunan ,bilindik şeylerdi benim için..İlk kez ,o kitapla ,şiirin başka bir şey olduğunu anladım..O kadar fazla anladım ki,kitabı defalarca okumak bana yetmedi,sonunda tümünü bir deftere yazdım kitabın..Sonra da götürüp ,bunların bana ait şiirler olduğunu söyleyerek,Türkçe öğretmenime verdim..Hala şaştığım bir şey var ki,öğretmenim o şiirleri beğenmemişti..Gerçi ben ,onları temize çekerken küçük değişiklikler yapmıştım..Özel adlar vardı,yer adları vardı,İstanbulâ??un semtleri falan ,onları değiştirmiş,yaşadığım küçük ilçeden semt adları vermiştim kendimce..
Ondan sonra sürekli yazmaya başladım artık..Nazımâ??a ulaştım nasılsa ve sürekli farklı kitaplara ulaşma şansım oldu az da olsa..Bana yol gösterecek kimse yoktu..Karanlıkta can havliyle yürümeye çalışan bir canlıydımâ?¦.Duvar,benim ilk yol göstericimdi..


duvar
bu şiir ikinci dünya savaşı içinde kahredilen bütün dünya duvarları için yazılmıştır"

ben bir duvarım hiç güneş görmedim
sen hiç güneş görmemiş bir başka duvar
yüzümüz benek benek tahta kurusundan
ve sinemiz baştan başa ak üstünde karalar
Kelepçeden kahroldu kahroldu bileklerim
Sıyrılıp çıktım artık ölüm korkusundan
Dilim dilim sırtımdaki yaralar
ben demirbaşım sığır siniriyle dayak yedim
biz de duvarız dinleyen duyan düşünen duvarlar
bizim kucağımız terkedilmiş bir yatak gibi kirli soğuk
ve bizim kucağımızda kasırgalı insanlar

yüzündeki deniz parlaklığıyla durur hatıramızda
o çocuk yumruklu dev o dev yumruklu çocuk
o zaman mayıs'tı yağmurlar başımızda
bir cumartesi akşamı girdi kapımızdan
gözlerinde kıpkızıl diken diken öfkesi
adeta birdenbire aydınlandı zindan
onu böyle görünce nasıl da korkmuştuk
sapından fırlamış bir balta gibi çehresi
ve omuzlarında delikanlı gölgesi

o zaman mayıs'tı yağmurlar başımızda
o sırtüstü yatağında yatardı
sımsıcak gözleri şimdi bile aklımdadır
bir sana bakardı bir bana bakardı
dışarda tabiat mevsimin en çıngıraklı ayındadır
toprak ana bütün zincirlerinden çözülmüş
sabahlar akşamüstleri manolya gibi parlak
tarlaların yüzü gülmüş
işte her akşam geçtiği denize çıkan sokak
ah işte annesi annesi sevgilisi
işte biz dinleyen duyan düşünen duvarlar

işte o çocuk yumruklu dev o dev yumruklu çocuk
dışarda tabiat mevsimin en çıngıraklı ayındadır
bizim kucağımız terkedilmiş bir yatak gibi kirli soğuk
o birkaç defa kartal gibi gitti kartal gibi döndü
çığlıklarını değil kırbaç sesini duyduk
biz duvarız neyleyelim gözlerimiz ağlamayı bilmez
onu bir gece sabaha karşı büsbütün götürdüler
kendi gitti ismi kaldı yadigar bağrımızda
o zaman mayıs'tı yağmurlar başımızda

ya biz idam duvarıyız karşımızda çok insan öldürdüler
onlar hep döküldü biz hep ayakta kaldık
temelimiz kanla beslendi ama nedense uzamadık
öyle bakmayın bu yaralar şerefli yara değil
getirirler vururlar biz öyle dururuz
yağmurlar gözyaşı bulutlar mendil
elimizden ne geldi de yapmadık
ah öyle bakmayın utanırız kahroluruz

onlar hep döküldü biz hep ayakta kaldık
bir mayıs sabahı toprak rezil gök rezil
yıldızlar küfür gibi yüzümüze tükürür gibi
şafak sancılarıyla iki büklümdü ufuk
ve simsiyah çamur gibi bir manga ortasında
siyaset meydanına geldi dev yumruklu çocuk
bulutlar eğilip alnının terini sildiler
ve mermiler birdenbire ölümü getirdiler

o düştü biz yine ayakta kaldık
halbuki ne kadar ne kadar yorgunuz
öyle bakmayın bu yaralar şerefli yara değil
ah öyle bakmayın utanırız kahroluruz



Yaşamımın bundan sonraki tüm zamanları,bunun içine üniversite yaşamım da dahil,şiirle geçti..Ankaraâ??nın en yoksul ,sobasız gecekondularında,amansız soğuklarda şiirin ateşinde ısındık yoldaşlarımla,dostlarımla..
89-90 yılında ,İzmir Güzelyalı'da öğretmendim..90â??larda kredili sistem adıyla bir sistem uygulamaya koymuşlardı okullarda..Yeni bir ders kitabı bulmuştuk..Orada bir şiir vardı ,YORGUN SERÜVENCİ..Ondan fazla edebiyat öğretmeni ,şiire net bir yorum getiremiyordu


Ben yeşil bir su içtim onsekiz
Emirganda içtim temmuzda

diye başlayan dizeleri kendimce yorumlayıp ,yorumumu yazılı hale getirdim.Arkadaşlar da bu yorumu fotokopi yapıp derslerinde anlattılar

Yeşil,doğada yaşamın ,baharın,güzel olan şeylerin rengiydi..canlılıktı.Su,yaşam kaynağıydı..Şair 18 yaşında bir kıza aşıktı ,yaşı biraz geçkin olmalıydı..Bu kız ona baharlar getirmiş ,su gibi yaşam sunmuştu..vs ..Zaten bu ilk iki dizeyi açıklayınca kalanını bu temel üzerinde bina edebilirdiniz..
���
kadehi kaldır on sekiz bir daha kaldır
yıkılsın bu temmuz bırak ayaklarıma
kafesinden çıkar yürek diye taşıdığını
köprülerini at gemilerini batır
ellerini ellerimin üstüne koy onsekiz
sen de bir ıslık uydur devrik ıslığıma
ömrümüzü bir suç gibi ayarlamadık mı
ağır bir hüküm giyer gibi öleceğiz

Yıllar sonra,ilk kitabımı ATTİLA İLHANâ??A gönderdim..Beni İstanbulâ??a çağırıp,benim bir şair olduğumu söylemesi benim için büyük bir onur ama aynı zamanda da büyük bir yükümlülük oldu..İlk karşılaşmamızda ona ,orta okuldaki olayımı anlattım..çok güldü..Kendisine ,Yorgun Serüvenciâ??ye dair açıklamamı söylediğimde de bir o kadar güldü usta..ve dedi ki
Ben o şiiri yazdığımda 16aşında hapisteydim.Hücre numaram 18â??di.İtim yosunlarla dolu bir şişeden..Daha sonra Mehmet Kaplanâ??ın Şiir Tahlillerinde çok saçma bir yorum okudum bu şiire dair ,içkiyle alakası olmayan Attila İlhanâ??ın bu şiirinde ayyaşlık falan buluyordu..
O Attila İlhan ki şu an romanları yayınlanan ne adamlara ,şair olamayacaklarını da apaçık söylemiş biriydi..
Ondan sonraki dönemlerde 5-6 yıl yazdığım her şeyi postaladım ona ve bir hafta sonra telefonla aradım .Usta beni bir Attila İlhan kopyası olarak değil bir Adnan Durmaz olarak öyle bir yönlendirdi ki..Hala şaşarım o yaklaşımına şaşmaktayım..Şımartmadan ,benim kendimi bir halt sanmama yol açmadan,yanlışlarımı ise kırmadan söyleyişi farklı ve ona özgüydü..Bu zamana kadar hep telefonlaştık..Ancak şiir gönderip yorum alma işini yıllar önce bıraktık..sadece şiir gönderiyordum arada..
Yakın bir zamanda buluşacaktık ,olmadı..şimdilik bunları yazabildim..

..Şimdi kalemim kanıyor
LANETLENDİĞİ KENTLERİN KÜLÜ BİLE KALMAYAN ŞAİRLER BİNYILLARDIR YAŞIYOR
ATTİLA İLHAN BİZLERDEN ÇOK DAHA FAZLA YAŞAYACAKTIR
NE ONUR Kİ AYNI ZAMANI PAYLAŞTIK ONUNLA










Yazan : Adnan DURMAZ